KULTURA LIBERALNA > Czytając > Polak potrafi! Czyli...
Polak potrafi! Czyli cudze chwalicie, swego nie znacie [KL dzieciom]
„Pochodzenie słowa «pionier» łączy się z łacińskim terminem oznaczającym człowieka o wielkich stopach. Taki wielkostopy gość musi robić wielkie kroki. (…) Ale z tego mogą wyniknąć także kłopoty. Bo wielki krok oznacza ryzyko – nie wiadomo, w co się wdepnie i czy się nie przewróci.” („Pionierzy”, str. 5).
Kim jest ponad dwadzieścia osób przedstawionych przez Martę Dzienkiewicz, uznanych za autorów historycznych odkryć i wyczynów?
Książka zaskakuje. Obok nazwisk z reguły znanych (jak np. Jan Heweliusz, Bronisław Malinowski czy Maria Skłodowska-Curie) odnajdujemy całkiem nowe, o których milczą podręczniki szkolne. Kto wie, kim był i czego dokonał Czesław Tański? Albo Stefan Banach czy Jacek Karpiński? Pewnie niewielu dorosłych. Za to bez wątpienia każde dziecko z łatwością zapamięta te postacie za sprawą ciekawego, anegdotycznego przedstawienia ich w książce.
Sprawdźmy, co wiemy: kim był Jan Heweliusz? Między innymi… browarnikiem! Czy Ernest Malinowski jest bohaterem narodowym? Tak, w Peru! Co spowodowało, że Stefan Drzewiecki skonstruował pierwszą na świecie łódź podwodną? Lenistwo!W pionierskich szeregach nie brakuje kobiet. Każdy wie, czego dokonała Maria Skłodowska-Curie, prawda? Przecież to polska noblistka w dwóch dziedzinach. I jedyna „interdyscyplinarna” laureatka tej prestiżowej nagrody na świecie. Zapewne dużo mniej osób wie, że nie potrafiła gotować, a jej sposób bycia wykraczał poza ogólnie przyjęte normy. Skłodowska uparcie, wbrew ówczesnym obyczajom, nosiła spodnie, a na plaży odważny strój kąpielowy. Na dodatek jako jedna z niewielu kobiet swoich czasów zrobiła prawo jazdy!
W książce znajdziemy też historie innych pań, na przykład wynalazczyni m.in. kremu przeciwsłonecznego i spiralnej szczoteczki do malowania rzęs – Heleny Rubinstein, zwanej „cesarzową piękna”, czy himalaistki Wandy Rutkiewicz. Wiedzieliście, że była elektronikiem z wykształcenia i rajdowcem z pasji?
Niezwykle lekko czyta się te wszystkie anegdotki, ale książka Marty Dzienkiewicz oferuje więcej niż tylko zbiór ciekawostek o mniej lub bardziej znanych Polakach. W chmurkach pomiędzy ilustracjami (o których za chwilę) znajdziemy najważniejsze fakty, a młodsi czytelnicy będą mogli ułatwić sobie lekturę klarownie i prosto zredagowanymi definicjami trudnych pojęć. Tak przedstawiona i „opakowana” wiedza da się lubić i przyswoić bez trudu.
Co więcej ta pozycja wydawnictwa Dwie Siostry jest godna polecenia także z innych względów: bardzo kusząco działa na zmysł wzroku oraz… węchu. Książka pachnie bibliotecznie, naprawdę książkowo. Jak cenna księga, stary dokument albo książka z innej epoki. Ilustracje zaś „nokautują” czytelnika, są powściągliwe w kolorystyce i konsekwentne w stylu. Sprawiają wrażenie drzewo- lub linorytów ubarwionych jednym kolorem. Plątanina kresek, kropek i spiral jest niezwykle jasna w wymowie, dynamiczna, a zarazem prosta. Całości dopełnia znakomita typografia wzbogacająca obrazkową historię danej osoby.
Marta Dzienkiewicz też jest polską pionierką: stworzyła pozycję dla dzieci i dla dorosłych, która nie tylko bawi, dziwi, lecz także zachęca do nauki, inspiruje i przede wszystkim umacnia wiarę we własne możliwości. Nie jesteśmy gorsi od innych narodów, nie musimy dysponować majątkiem czy wsparciem elit. Nie trzeba pochodzić z tzw. wyższych sfer, by dokonać wielkich rzeczy. „Poczet niesamowicie pracowitych Polaków” oferuje cały wachlarz przykładów z różnych dziedzin – dla każdego coś ciekawego. Autorka już na wstępie motywuje do działania: Jeśli bowiem ktoś „odważy się zaryzykować i mu się uda, wielkim krokiem przejdzie do historii – zyska sławę, podziw i szacunek. A potem ktoś napisze o nim książkę” („Pionierzy”, str. 5).
A potem ktoś inny napisze jej recenzję, zachęci do czytania i działania. Polecam!
Książka:
Marta Dzienkiewicz „Pionierzy, czyli poczet niewiarygodnie pracowitych Polaków”, Ilustr. Joanna Rzezak, Piotr Karski, Wydawnictwo Dwie Siostry, Warszawa 2013.
Skoro tu jesteś...
... przez kilkanaście lat strona kulturaliberalna.pl pomysłu Edgara Bąka była dla nas przestrzenią wartościowej debaty. Od 1 września Czytelniczki i Czytelnicy Kultury Liberalnej odnajdą kolejne analizy i opinie na nowej wersji naszej strony, zaprojektowanej przez Piotra Kieżuna - szefa Działu Recenzji Książkowych i autora okładek książek w serii Biblioteka Kultury Liberalnej.
Nowa strona kulturaliberalna.pl to między innymi przejrzyste archiwum, dostępne artykuły, książki i wideopodcasty oraz intuicyjna nawigacja.
Jesteśmy wdzięczni naszym Darczyńcom i Patronom za możliwość rozwoju niezależnego i jakościowego dziennikarstwa. Nawet jeśli przeznaczysz na naszą działalność 50 zł miesięcznie, to jeśli podobnie zrobią inni, wspólnie zapewnimy działanie portalowi, który broni wolności, praworządności i różnorodności.
Prosimy Cię, abyś tworzył lub tworzyła Kulturę Liberalną z nami.
PRZECZYTAJ INNE Z TEGO NUMERU
KOMENTARZE